tek tarafta (ya sağ, ya solda) görüllür. Omuz ve göğüste renk koyulaşması şeklinde başlar; ardından koyulaşan bölgede tüylenme ortaya çıkar. Güneş yanığı lekelerine benzer. Düz kas hemartomu denen bir hastalıkla ilişkisi olduğu anlaşılmıştır.
Biraz da melanin boyası üreten hücrelerin iyi huylu tümörlerinden söz edelim :
Mongol lekeleri, bel-kuyruk sokumu bölgesindeki, mavi-gri veya kahverengi, birkaç milimetreden bir kaç santimetreye kadar değişebilen büyüklükte renk değişimleridir. Sırtın orta ya da üstünde yerleştiği sapmalar da vardır. Tek ya da çok sayıda olabilir. Keskin kenarlı, yuvarlak veya oval, kabarıklığı olmayan yamalardır. Doğumla birlikte görülür ve genellikle 3-4 yılda kendiliğinden kaybolurlar. Sarı ve siyah ırkta daha fazladır ama beyaz ırkta da görülebilir.
Mongol lekesinin özel bir sapması vardır ve 'Ota beni' olarak adlandırılır : Japonlarda sıktır. Doğumda olması şart değildir. Genellikle ergenlikte, bazen de hayatın ilk yıllarında ortaya çıkar. Giderek genişler ve koyulaşır. Mongol lekelerinin tersine genellikle kaybolmayıp yetişkinlikte de varlığını sürdürür. Kadınlarda daha sıktır. Genellikle yüzde ve % 90 ihtimalle tek tarafta -gözakı ve elmacık kemiği üstünde-, mavi-kahverenkli bir renk değişimi şeklindedir. Göz çevresi, alın, burun ve yanağa taşabilir. Gözün akı dışındaki yerlerini de (konjonktiva, retina, kornea...) tutabilir. (Böylesi tutulumlarda sklera mavi iken konjonktiva kahverengidir.) Ağız ve burun deliklerinin tutulumu da mümkündür. Kansere dönüşümü son derece nadirdir.
Ota beninin yerleşim yeri yönünden farklılık gösteren kardeşi, İto beni'dir. İto beni, yerleşim yeri dışında tümüyle Ota beniyle aynı özellikleri gösterir. Omuz, köprücük kemiği üstü, boyun yanları ve kol sütkısmında yerleşir. Mavi nevüs, melanin boyası üreten hücrelerin, olmadık bir yerde kümelenmeleriyle ortaya çıkan mavi veya mavi-siyah iyi huylu tümörlerdir. Sık görülürler. Genellikle hiç bir yakınmaya neden olmazlar. Kadınlarda erkeklere göre 2.5 kat daha sık görülür.
Melanin boyası üreten melanosit dediğimiz hücrelerin iyi huylu tümörleri arasında 'melanositik nevüsler' olarak adlandınlan 'boya hücresi benleri' özel bir yer tutar. Bu ana başlık altında pek çok farklı ben bulunmaktadır. Bu gruptaki benleri gelişim hatası olarak nitelendirmek mümkündür. Aileseldir; aynı aile bireylerinde görülme olasılığı yüksektir. Ergenlik, gebelik ve ACTH denilen hormonun artışı, bu benlerin ortaya çıkışını kolaylaştırabilmektedir. Yeni doğanda pek görülmezler. Çocukluktan ergenliğe doğru artış gösterir. Ergenlikten orta yaşa kadar artmaz; bir plato sergilerler. Yaşlılıkta sıklığı çok düşer; doksanından sonra ortaya çıkışı hemen hemen hiç görülmezler. |